Pekiştireç Seçiminde ve Pekiştirmede Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar

1.     Pekiştireç, çocuğun yaşına ve cinsiyetine uygun olmalıdır.
2.     Pekiştireç olarak çocuğun en çok sevdiği yiyecekler, nesneler, etkinlikler ve sözler kullanılmalıdır.
3.     Çocuk için zararlı yiyecek ve nesneler pekiştireç olarak kullanılmamalıdır. Örneğin, dişlerinde problem olan çocuğa pekiştireç olarak şekerli yiyecekler verilmemelidir.
4.     Çocuğa verilen pekiştireç amacına uygun olarak kullanılmıyorsa, verilen pekiştireç kesilmeli ve amaca uygun kullanabileceği bir pekiştireçle değiştirilmelidir. Örneğin, çocuk sakızı belli bir süre çiğnedikten sonra yutuyorsa, sakız yerine şeker verilmelidir.
5.     Pekiştireç sadece istenilen davranışın gerçekleşme aşamalarında veya davranıştan sonra verilmelidir. Yani çocuk istediği her an pekiştirece sahip olmamalıdır. Meyve suyu seven çocuk, her istediğinde buzdolabında meyve suyu bulabiliyorsa, meyve suyu çocuk için pekiştireç olmaktan çıkar.
6.     Yiyecek ve içecek gibi pekiştireçler, eğitim sırasında az aralıklarla ve azar azar verilmeli ki, çocuğa bıkkınlık vermesin. (Çocuklardan biri için uzun süre etkili bir pekiştireç bulunamadı. Tesadüf sonucu çocuğun meyveli sodadan hoşlandığı görüldü ve eğitimini sırasına pekiştireç olarak kullanıldı. Bir hafta sonra çocuğun meyveli sodaya ilgisi azaldı. Sonradan anlaşıldı ki, anne olumlu gördüğü her davranışı için çocuğa bir bardak soda vermiş ve bir hafta içinde çocuk soda içmekten bıkmış.)
7.     Çocuk için gerçekten pekiştireç niteliği taşıyan ve motive edici şeyler pekiştireç olarak kullanılmalıdır.
8.     Pekiştireç, ekonomik, kolay ulaşılabilir ve uygulanabilir olmalıdır.
9.     Pekiştireç, çabuk doyuma yol açacak nitelikte olmamalıdır.
10.     Pekiştirecin büyüklüğü, davranışla orantılı olmalıdır; yani küçük bir davranış için büyük bir pekiştireç verilmemelidir.
11.    Sıklık kazanan davranışlar için pekiştireçler hafifletilmelidir. Beraberinde sosyal pekiştireçler verilerek somut pekiştireçler azaltılmalıdır. İlk zamanlarda davranışın her aşamasında pekiştirilen çocuk, davranışı kazanma becerisine bağlı olarak iki aşamada bir, daha sonra üç aşamada bir pekiştirilmelidir. Çocuk davranışı bağımsız yapar hale gelince pekiştireç kaldırılmalıdır.
12.      Etkisini yitiren pekiştireçler, başka pekiştireçlerle değiştirilmelidir.
13. Her zaman tutarlı olunmalıdır. Tutarlılık, istenilen davranışların sık sık tekrarlanmasını sağlar. Aynı davranışa farklı pekiştireçler vermek de tutarsız davranış örnekleridir.
14. Olumlu davranıştan sonra pekiştireç hemen verilmelidir. Ertelemek unutturabilir; bu da yöntemi zedeler. Kazanılan pekiştireçler derhal verilmelidir.
15.   Uygulamaya ana baba ve eğitimci birlikte katılmalıdır. Planı sadece eğitimci uygularsa ve anne baba, çocuğun bazı olumsuz davranışlarını pekiştirirse gelişim süreci olumsuz etkilenilir. Ana baba ve eğitimcinin tutumu birbirini desteklemelidir.
16.  Sosyal veya somut pekiştireçlerden sadece biri kullanılmamalıdır. Somut pekiştireçlerle beraber sosyal pekiştireçler de verilmelidir.
17.    Çocuk sevdiği işleri yaparken pekiştirilmemelidir. Çocuğun zaten yapmaktan zevk aldığı ve alışkanlık haline getirdiği olumlu davranışlar için pekiştireç verilmemelidir. Alışkanlık haline gelmiş olumlu davranışlara sosyal pekiştireçler vermek daha uygun olur.
18.     Çocuğa gereğinden fazla pekiştireç verilmemelidir. Sosyal, etkinlik içerikli ve somut pekiştireçler, çocuklara bazı işleri yaptırmak ya da istenilen davranışları kazandırmak için onları motive eder; ancak pekiştireçlerle verilen destek aşırıya kaçtığında anlamsızlaşır. Pekiştireç gerektiğinde verilmelidir.